İş sağlığı ve güvenliği eğitimleri, işletmelerde en çok kayıt tutulan ama en az planlanan alandır. Bir eğitim yapılır, imza föyü dosyaya konur ve konu kapanır. Oysa doğru soru şudur: bu işletmede kim, hangi eğitimi, ne zaman almalı ve ne zaman yenilemeli? Bu sorunun cevabı bir tabloda yazılı değilse, kayıtların varlığı denetimde de sahada da yeterli olmaz.
Eğitim matrisi kurulumu
Çalışmaya işletmenin görev envanterini çıkararak başlıyoruz. Her görev için hangi eğitimlerin gerekli olduğunu belirliyoruz: temel İSG eğitimi tüm çalışanlar için zorunludur; ancak kaynakçı, forklift operatörü, yüksekte çalışan, kapalı hacme giren, kimyasalla çalışan ve acil durum ekibinde görevli personelin ilave eğitimlere ihtiyacı vardır.
Matris kurulduktan sonra mevcut kayıtlar üzerine işlenir. Böylece hangi çalışanın hangi eğitimi hiç almadığı, hangisinin yenileme süresinin dolduğu net biçimde görülür. Bu tablo, hem denetimde ibraz edilebilecek bir belge hem de işletmenin eğitim bütçesini planlamasını sağlayan bir araçtır.
Yıllık eğitim planı
Matristen çıkan ihtiyaçlar yıla yayılarak planlanır. Planlama yapılırken üretim yoğunluğu, vardiya düzeni ve sezonluk yoğunluk dikkate alınır. Eğitimleri üretimin en yoğun olduğu döneme sıkıştırmak, hem katılımı düşürür hem de eğitimin verimini azaltır. Plan, işletmenin İSG kuruluna sunulacak formatta hazırlanır.
İşe giriş oryantasyonu
Yeni işe başlayan çalışan, işletmenin risklerini bilmediği ilk günlerde en yüksek risk altındadır. Bu nedenle işe giriş eğitimi ertelenemez. İşletmeye özel oryantasyon içeriği hazırlıyoruz: tesis yerleşimi, kaçış yolları ve toplanma yeri, acil durum numaraları, bölümdeki temel tehlikeler, kişisel koruyucu donanım kuralları, çalışma izni gerektiren işler ve bir sorunu kime bildireceği. Oryantasyon içeriğini işe giriş sürecine yerleşik hale getiriyor, kayıt formatını da birlikte teslim ediyoruz.
Yenileme takibi
Eğitimlerin belirli periyotlarla yenilenmesi gerekir. Süresi dolan eğitimler, denetimlerde en sık karşılaşılan eksiklerdendir; çünkü ilk eğitim yapılmış olduğu için konu kapanmış sayılır. Eğitim takvimini işletme adına takip ediyor, yenileme zamanı yaklaştığında önceden haber veriyoruz.
Alt işveren ve ziyaretçi eğitimleri
Sahada çalışan herkes işletmenin sorumluluğu altındadır. Alt işveren personeli, bakım için gelen dış firma teknisyeni ve ziyaretçiler de sahaya girmeden önce bilgilendirilmelidir. Kısa ama etkili bir saha giriş bilgilendirmesi hazırlıyor, alt işveren sözleşmelerine eklenecek İSG şartlarını da birlikte belirliyoruz.
Eğitim etkinliğinin ölçülmesi
Eğitim yapıldı diye davranış değişmez. Eğitim sonrası kısa değerlendirme, saha gözlemi ve tekrar eden uygunsuzlukların izlenmesi ile eğitimin etkisini ölçüyoruz. Aynı uygunsuzluk eğitimden sonra da tekrar ediyorsa, sorun eğitimin içeriğinde ya da sahadaki koşullardadır; bu durumda içeriği veya çalışma yöntemini gözden geçiriyoruz.
Kayıt düzeni
Eğitim kayıtlarının mevzuatın öngördüğü bilgileri içermesi gerekir: eğitimin konusu, tarihi, süresi, eğitmen bilgileri ve katılımcı imzaları. Kayıtları hem fiziksel dosya hem de dijital tablo olarak düzenli tutacak bir sistem kuruyoruz. Böylece denetim geldiğinde belge aramakla vakit kaybedilmiyor.
Yetkinliğimiz
Kurucumuz Ümit Yanardağ; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı eğitici eğitmen sertifikasına, Yeditepe Üniversitesi çalışma eğitimi eğitici eğitmeni ve iskele kurma-sökme eğitici eğitmeni belgelerine, Çıraklık Eğitim Merkezi mesleki yeterlilik usta eğitici eğitmeni belgesine sahiptir. Ayrıca Makina Mühendisleri Odası bünyesinde mesleki eğitim ve iş güvenliği eğitimlerinde, işçi sendikalarının iş sağlığı ve güvenliği komisyonlarında gönüllü eğitmen olarak görev almıştır.
Sık sorulan sorular
Eğitim matrisi nedir?
Her çalışanın görevine göre alması gereken eğitimleri, aldığı tarihleri ve yenileme zamanlarını gösteren tablodur. Matris sayesinde hangi çalışanın hangi eğitimi almadığı tek bakışta görülür ve denetimde soru işareti kalmaz.
Eğitimleri siz mi veriyorsunuz?
Yüksekte çalışma, yangın, kaynak, acil durum ve kapalı hacim gibi uzmanlık alanlarımızdaki eğitimleri doğrudan veriyoruz. Diğer başlıklarda planlama ve kayıt yönetimi tarafında destek olup, uygun kaynaklara yönlendiriyoruz.
Yeni işe giren çalışan için ne yapılmalı?
İşe başlamadan önce temel iş sağlığı ve güvenliği eğitimi ile göreve özel eğitimlerin verilmesi gerekir. Oryantasyon içeriğini işletmeye özel hazırlayıp, işe giriş sürecine yerleşik hale getiriyoruz.